Schettens

Filenserwei 6 (eerder Bittenserpaed)

  1979 1948 1934 1930 1899 1889 1870 1859 1818
Witm.         39 39 37 22 22
Sch. 6 3 21 15a          

 

 

Jaartal Bewoner Overige
1640 Piter Sioerts  
1698-1700 Aage Johannes
(of: Age Joekes, ook 1698)
 
1708-1738 Douwe Fockes  
1748-1768 Pier Watses Hidma +
Dieuwke Pyters
Pier overleed 1766
1778-1818 Sjoerd Teunis Hidma +
Hinke Piers Hidma
1778: met huis en 50 1/2 PM
1818: (17 floreen en 7 st.)
1818 (nr. 22) - 1850 Watse Sjoerds Hidma +
Sjoukje Franses de Boer
 
? tot
19-8-1856
Marten Watzes Hidma overleed toen.
1856 tot
12-5-1869
Pieter Watzes Hidma +
Marijke Jogchums Dijkstra
trouwden 1858
naar: Pingjum
12 Mei 1869 tot 
Mei 1874 (37)
Sjouke Gatzes Rusticus +
Dieuwke Lambertus Hilarides
van:
naar: Pingjum
mei 1874 tot
mei 1880
Meinte Gosses Boootsma +
Neeltje Gatzes Rusticuus
van: Wons
naar: Pingjum
Mei 1880 tot (39)
12 Mei 1904
Sjerp Baukes Jansen +
Attje Keimpes Hannema
van: Parrega
naar: Filenserwei 6
12 Mei 1904 tot 
12 Mei 1919 (39)
Bauke Sjerps Jansen +
Akke Cornelis Blanksma
van: Van Osingaweg 38
naar: Filenserwei 2
12 Mei 1919 tot 
Juni 1930
Johannes Jans Hibma +
Sjoerdtje Douwes Scheepsma
van: Pingjum
In 1930 nieuwe boerderij gebouwd aan de andere kant van de weg, van Witmarsum naar Schettens !!
Juni 1930 tot 
Juli 1938
Johannes Jans Hibma +
Sjoerdtje Douwes Scheepsma
volgens huiskaartje: Wed. Johannes Hibma
naar: Wieuwerd
juli 1938 tot
13-5-1971
Jan Johannes Hibma +
Grietje Mijntjes Zijlstra
naar: Bolsward
10-1-1967 tot
1-3-1967
Myntje Hibma +
Lolkje Nawijn
zoon
van: Baarderadeel, Winsum
naar: Heerhugowaard
13-5-1971 tot
23-2-1981
Douwe G. Hibma +
Hillie Groen?
broer
van: Van Osingaweg 22
naar: Australie
27-3-1981 tot
25-7-2006
Jelle Hibma +
Beitske van der Weide
broer
van: Bittenserpaed 12
naar: Longerhouw, Schraarderlaan 3
1995: boerderij afgebroken, nieuwbouw woning + ligboxenstal
25-7-2006 tot 
heden
Sietse Hibma +
Margreet Bosma
hij zoon van Jelle en Beitske
zij van: Van Osingaweg 7a


 

 

FC24/SC33 51PM eigenaar
1640 Jan Taeckles te Hallum en Wytse (of Wybe?) Robyns te Workum in qual.
1698 Grietman  Tjaard van Aylva 20PM 5 einsen, Burgem. Bonnnema tot Bolsward 4PM 2 Eins, Beernt Hiddes Wed tot Harlingen 4 PM 2 einsen, Ds. Crans N.U. tot Leeuwarden 8 1/3PM en de erfgen. van Lammert trekschipper van Bolsward 2 1/6PM, Bauke Baukes tot Friens 6PM eenige einsen.
1700 Grietman T. van Aylva cs
1708 wed. Margaretha Joh.dr. barones van Ghendt
HW geb. Vrouwe 20PM 5 einsen, ergen. van Sytske Vogelsang 4PM 2 einsen, Beernt Hiddes wed. tot Harlingen 4PM 2 eijnsen, Johanna Sixti voor 8 1/3 PM, de erfgen. van Lemmert Treckschipper tot Bolsward 2 1/6PM, Bauke Baukes tot Stiens 6PM eenige einsen
1718 HW geb.vrouwe als vooren (Van Gent?) 1/2, Regter Hoytinga 8PM 4 einsen, Bauke Baukes tot Stienst 6PM 3 einsen, van Egten 2PM, Claes Bos n.u. tot Bolsward 2 PM Juffer Jensma 4PM 4 einsen.
1728 Marg.barones van Gent 1/2, Tjeerd Hoytinga 8PM 4 einsen, deselfde 6PM 3 einsen, Van Egten PM Murk Jans de Haan papist 2 PM Juffr Jensma 4PM 4 eins
1738 Marg. van Gent? (=Hoog welgeb.vrouw als vooren) 1/2, Tjeerd Hoytinga 8PM 4 eins, Tjeerd Hoytinga 6PM 3 eins, Van Egten 2PM, Murk Jans de Haan 2PM, Jr. Jensma 4PM 4 eins
1748 H. van Aylva 1/2, Tjeerd Hoytinga 14PM 7 eins, Van Egten 2PM, Murk Jans de Haan 2 PM, Gerrit Heslinga 4PM 4 einsen
1758 Generaal H. van Aylva 1/2
Tjeerd Hoytinga 14PM 7 Eins, Van Egten 2 PM, Murk Jans de Haan 2 PM Gerrit Heslinga 4PM 4 einsen
1768 Generaal H. van Aylva 1/2
Tjeerd Hoitinga 3 kinderen samen 14PM 7 Eins, Van Egten 2PM, Murk Jans de Haan 2 PM, Gerrit heslinga 4PM 4 eins
NB: de kinderen van Tjeerd Hoitinga zijn de Burg. N. Posthumus nu 1/3, Sjoerd Hibma n.u. 1/3, Tjerk Tjeerds Hoitinga 1/3
1778 H.W. van Aylva 1/2
Tjeerd Hoitinga 3 kinderen met namen, de Burgm. N. Posthumus n.u. 1/3, Sjoerd Hibma n.u. 1/3, Tjerk Tjeerds Hoitinga 1/3 van 14PM 7 Eins, van Egten 2PM, Murk Jans de Haan 2 PM, Gerrit Hesling 4 PM 4 Eins
1788 H.W. van Aylva 1/2
De Burg. N. Posthumus nu 1/3, Sjoerd Hibma en kinderen, Rinder Douttje Hibma en zijn kindskind Tjeerd Hibma te zamen 1/3, Tjerk Tjeerds Hoitinga 1/3 van 14PM 7 Eins, Albert Baukes Wartena 2PM, Jan Murks de Haan 2PM en Gerrit Hesling 4PM 4 Eins
1798 H.W. van Aylva 1/2
Janke Hoytinga c.s 8PM 4 einse
Janke Hoytinga 6PM 3 einsen
Van Egten 2PM
Jan M(eilis?) de Haan 2PM
Juffr. Jansma 4PM 9 einsen
1818 H.W. van Aylva 1/2
Janke Hoytinga c.s 8PM 4 einse
Janke Hoytinga 6PM 3 einsen
Van Egten 2PM
Jan M(eilis?) de Haan 2PM
Juffr. Jansma 4PM 9 einsen
ong. 1827 Johanna Anna Jacoba Wilhelmina van Aylva + mr. Frederik Willem Floris Theodoor baron van Pallandt, heer van Keppel.
1832 tot
1853
Frederik Willem Floris Theodorus Baron van Pallandt tot den Keppel en mede Erfgenamen
(hij is gehuwd met Anna J.W. van Aylva)
1853 tot
1883
Carel Anne Adriaan baron van Pallandt (zoon)
1883 tot
1923
Cornelia Johanna baronesse van Pallandt
1923 tot
1952
Cecile Maria van Lynden
1953 tot
1973
Godert Alexander Frederik baron van Lijnden (kleinzoon van Cecile)
1973 tot
1975
Jacoba Stork, geh. met Leendert Jacobus Hannema
1975 tot Freerk Tj. van Gosliga +
Anna Noordenbos
  Tjipke van Gosliga +
Catharina Faber
   

 

 

 

LC 22-2-1930
Aanbestedingen
......
van het afbreken van de boerenplaats, in gebruik bij J. Hidma onder Schettens en het op een vrij terrein bouwen van eeen nieuwe Stelphuizinge voor 36 stuks hoornvee, voor rekening van mr. W. Buma te Marssum (architectuur J.C. Velding te Buitenpost).
Inschrijvers: ........S.J. Nauta te Schraard f 21.345.
Laagsten inschrijver gegund.

 


Deze maand een historisch stukje over het jongste deel van Schettens. Dit lijkt tegenstrijdig maar komt omdat de buurtschap Filens pas na de 2e wereldoorlog (1949) van Witmarsum bij Schettens werd gevoegd. In oudere boeken wordt het dan ook altijd bij Witmarsum besproken. In 'Historische wandelingen door Friesland', door Jacob Hepkema geschreven tussen 1894 en 1919, wordt nog melding gemaakt van een boerderij 'Aylva' op Filens. 
Een jaar voordat het artikel hieronder in de krant verscheen, onderzocht dhr. Leendert Jacobus Hannema nog de latere bewonersgeschiedenis van de boerderij. Hij was getrouwd met de in het artikel genoemde Jacoba Stork. Zij woonden in Harlingen in het Hannemahuis, nu gemeentemuseum. Het antwoord van de gemeentesecretaris op zijn brief staat onderaan afgedrukt.

In 1930 besloot de toenmalige bewoner Johannes Hibma de boerderij op Filens af te breken en aan de andere kant van de weg Schettens-Witmarsum, nabij Bittens een nieuwe boerderij te bouwen. Dat de geschiedenis bepaald niet stilstaat blijkt wel uit het feit dat in 1995 ook deze boerderij weer werd afgebroken, door de huidige bewoners fam. J. Hibma. Hiermee verdween dus ook de naam 'Aylva' op de dakkapel. Dit is vorig jaar weer in ere hersteld; zij het nu op de witte bloembakken bij de oprit. 
Op het buurtschap Filens stonden 3 boerderijen waarvan Aylva State het dichtst bij de Witmarsumervaart stond en deze plek is na de afbraak ongebouwd gebleven. Overigens was de andere Aylva State in Witmarsum, op de plek van het huidige verzorgingstehuis Aylva State, veel belangrijker omdat daar de grietmannen op woonden. Een afbeelding van deze state hangt in het Gemeentehuis te Witmarsum.


Uit: Leeuwarden Courant (Sneon en Snein) van 21 april 1956
Naam herinnert nog aan state en geslacht van de Aylva's

Rest slot te Filens verdween in 1930.

Er zijn vele Aylva's grietman geweest van Wonseradeel: elf zonen van dat geslacht regeeerden met tussenpozen van 1456 tot diep in de achtiende eeuw. Van het dorp Witmarsum word in 1776 opgetekend in de "Tegenwoordige Staat"  dat het is een "schoon en groot dorp van 56 stemmende plaatsen , gelegen aan 't Zuidelijk einde der Pingjumer Halsband"; in dit dorp trof met voor 1747 het stamslot der Aylva's aan.

Oostelijk van het dorp was "weleer nog eene state van Aylva, alsook Bonga-stins, Nystinstra en Filens, benevens de buurtjes Rypend, 't Vlied, Gerns, Koudehuizen, enz. In den jaare 1421 woonde hier Tjaard Aylva, een overschrokken voorstander der Friesche vrijheid, gelijk hij onder anderen in dit jaar deed blijken, door het Hollandsch garnizoen te Makkum, door de Schieringers ingehaald en onder bevel van Sikke Sjaardema staande van daar op eene behendige wijze te doen verhuizen".

Men het kan treffen met de vijand op verschillende wijzen weergeven, het "op behendige wijze doen verhuizen" is er ייn van.

Aylva-state bij Filens, daar gaat het ons vandaag om. Want al was die state dan in 1788 al lang afgebroken of waarschijnlijk omgebouwd tot boerderij, pas in 1930 verdwenen de laatste resten van Aylva's slot, toen de plaats - bewoond door Johannes Hibma - werd afgebroken. De heer Hibma weet te vertellen dat het woonhuis de vorm van een "haak" had, dat de muren dik waren, dat er oude Friese moppen te voorschijn kwamen alsook een dakpan, die bij het uilebord had gezeten, waarop het jaartal 1711 stond - waarschijnlijk het jaartal dat de boerderij gebouwd was op de resten van de state. De kelder was groot en diep en had een gewelfde zoldering, waar tegenaan een houten houten plafond was gemaakt. De keuken had een grote schouw van blauwe tegels, die gesneuveld zijn bij de afbraak; in de doorloop naar de keuken zat een ovaal raampje, waarvan het glas direct in de muur was gezet. In de Bolswarder vaart is nog een houten pijler te vinden waar vroeger de brug naar de Marnedijk is geweest. Uit archieven en kadaster zijn wij zowat de loop van zaken te weten gekomen betreffende eigenaars en bewoners der afgebroken boerenplaats, die in 1930 meer naar het oosten is herbouwd.

In 1700 behoorde de plaats aan Tjaard van Aylva, en de bewoner was een zekere Aage Johannes. Wanneer Tjaard is overleden, erft zijn weduwe Margaretha Johannesd. barones van Ghendt de plaats: bewoner is in 1708 Douwe Foekes, die we tot in 1738 aantreffen.

Vermoedelijk ging de plaats over op de dochter van Tjaard en Margaretha, Agatha Wilhelmina, die met haar neef Hans Willem van Aylva huwde. Hun zoon Hans Willem, gehuwd met Catharina Rumph en hun kleinzoon - ook een Hans Willem - gehuwd met Cornelia van Brakel zijn de opvolgende bezitters geweest.

Deze laatste Hans Willem overleed in 1827 en zijn goederen gaan over op de laatste der Aylva's, zijn dochter Johanna Anna Jacoba Wilhelmina, gehuwd met mr. Frederik Willem Floris Theodorus baron van Pallandt, heer van Keppel.

Na de hierboven genoemde Douwe Foekes zijn de volgende bewoners der boerenplaats: Piet Watses, diens weduwe, Sjoerd Teunis, Watse Sjoerds (Hidma), Pieter Watses Hidma, Sjouke Gatzes Rusticus, Meinte Gosses Bootsma, Sjerp Baukes Jansen (van Parrega), Bauke Sjerps Jansen en in 1919 Johannes Hibma. In 1930 wrd dus de nieuwe plaats gebouwd en kwam vader Hibma daar te wonen. In '38 opgevolgd door zijn zoon Jan. 

Het geslacht Aylva bestond niet meer. De goederen gingen over in het geslacht Van Pallandt: Carel Anne Adriaan , gehuwd met jonkvrouw Cecilia Maria Steengracht werd bezitter van de plaats. Hun dochter Cornelia Johanna gehuwd met Jan Carel Elias graaf van Lynden werd erfgename. In 1930 ging de plaats - met meerdere oud-Aylva bezittingen - over in handen van hun dochter Cecile Maria, gehuwd met jonkheer mr. P.J. Repelaer van Molenaarsgraaf. Na haar overlijden in 1952 viel het bezit uiteen en ging de plaats, bewoond door de familie Hibma, eerst naar mr. G.A.F. baron van Lynden te Hemmen en in 1953 door verkoop over in handen van mevrouw Hannema-Stork te Harlingen.

Staande op het wijde land kan men zich nog heel goed indenken waar de state stond, omgeven door moestuin en appelhof. In gedachten ziet men de brug, de ingang (poort?) moet dus naar het water toegekeerd zijn geweest. Wellicht had het huis een toren, zoals men dikwijls bij een state zag en waarin een wenteltrap was gebouwd. Uitgestorven is de naam Aylva, maar de huidige eigenaren wilde de oude naam laten voorleven en dus staat de naam-van-vroeger weer te lezen op een woning-van-nu.

M.J. van Heemstra


de Heer L.J. Hannema
Voorstraat 56
HARLINGEN

Vroegere bewoners boerderij van Hibma, Schettens.

14 Febr. 1955

In antwoord op Uw telefonisch verzoek kunnen wij U het volgende mededelen:

  1. De betreffende boerderij, toen plaatselijk bekend Witmarsum no. 37, werd tot 12 Mei 1866 bewoond door Pieter Watzes Hidma; wanneer de bewoning door deze Hidma precies is aangevangen is niet bekend, in ieder geval voor 1850;
  2. Van 12 Mei 1866 tot Mei 1874 was de bewoner Sjouke Gatzes Rusticus;
  3. Van Mei 1874 tot Mei 1880 Meinte Gosses Bootsma;
  4. Van Mei 1880 tot 12 Mei 1904 Sjerp Baukes Jansen afkomstig van Parrega;
  5. Van 12 Mei 1904 tot 12 Mei 1919 Bauke Sjerps Jansen;
  6. Van 12 Mei 1919 tot Juni 1930 Johannes Hibma; toen plaatselijk bekend Witmarsum 39 en overigens onder de naam 'Filens';

Omstreeks 1930 is deze boerderij toen waarschijnlijk afgebroken en iets meer Zuidelijk (het z.g. "Bittens") nieuw opgebouwd; was toen gelegen op het gebied van het dorp Schettens en plaatselijk bekend Schettens 15a; bewoner van Juni 1930 tot Juli 1938 weer Johannes Hibma en van Juli 1938 tot heden diens zoon Jan Hibma. Verschillende van de hierboven vermelde gegevens waren U waarschijnlijk reeds bekend; voor de volledigheid hebben wij echter alle bewoners van 1850 tot heden vermeld, waardoor een aaneengesloten geheel werd verkregen.

Secretaris Wonseradeel
Afd. Algemene Zaken.


Volgens kad.atlas:

'It hoarnleger fan FC23/SC32 is net krekt le lokalisearjen. Eekhof en Schotanus-Halma jouwe elk mar trije pleatsen op FILENS, dy't sunder mis oan FC22/SC30, FC24/SC33 en FC25/SC34 ferbun wurde moatte. SC32 sil wol op FC23-lan tichteby dy oare pleatsen socht wurde moatte.

Het grote lichte vierkante gedeelte is stem 34, dit zal Aylvastate geweest zijn. Let op het bruggetje (?) over de vaart.
De oostelijke boerderij was stem 33, met de eigen opvaart.
De meest noordelijke boerderij is stem 30

NUMMER GROOT 1700 GROOT 1850 EIG 1640 GEBR 1640 EIG 1698 EIG 1700 GEBR 1700 EIG 1728 FC1818 EIG 1832    
FC22/SC30
(met kad.nr. Witm. C 336,343,351,610-611,661,677,682,694-696,702-704,708-709,728)
30PM 17.27.00 Ha grietman Aylva en
Jr. Adolph van Aggama
Jan Oddes Jr. Clant, uit naam van zoontje 1/2 en grietman Ernst van Aylva, uit naam van vrouw 1/2 Jr. Clant
(#10882?)
Hessel Jans (ook 1698) Juffr. Clant 1/2 van hornleger papist EN Sibrandus (Sybren) Siccama 1/2
(Nanne Ottes gebr.)
Ds. Steenstra e Pieter de Clerk, 29PM
Johan
Johannes Pieters Stinstra    
                         
                         
FC24/SC33
(met kad.nr. Witm. C B523 527 536 561; C322-323,350 352, 600,627,658-659,690-692)
51PM 18.73.50 Ha Jan Taeckles te Hallum en Wytse Robyns te Workum in qual. Piter Sioerts o.a. grietman  Tjaard van Aylva 20PM Grietman T. van Aylva cs Age Joekes (ook 1698) Marg.barones van Gent 1/2, en o.a. Tjeerd Hoytinga 14PM
(Douwe Fockes gebr.)
  Baron van Pallandt tot den Keppel en mede E.    
                         
                         
FC25/SC34
(met kad.nr. Witm. C 344-345,566-574,567,599-600,602,698-700)
 
93PM 34.17.00 Ha cap. Gerrit Loo nom.ux. Rein Rienx grietman Tjaard van Aylva Grietman T. van Aylva cs Wybe Cornelis (ook 1698) Marg.barones van Gent (Otto Hessels gebr.)   Baron van Pallandt tot den Keppel en mede E.